Studia

Profesor uczy studentów

Czy mogę studiować na uniwersytecie albo w wyższej szkole zawodowej?

Zgodnie z przepisami prawa dostęp do szkół wyższych nie jest uzależniony od obywatelstwa ani ograniczony dla obywateli określonych państw. Osoby zainteresowane podjęciem studiów pochodzące z różnych krajów znajdą konkretne informacje i przydatne wskazówki dotyczące procedury rekrutacyjnej na stronie internetowej uni-assist (po niemiecku).
Osoby, które przybyły do Niemiec z państwa spoza UE w celu podjęcia studiów, potrzebują zezwolenia na pobyt w celu kształcenia się na studiach. Wykaz wymogów i niezbędnych dokumentów znajduje się na stronie internetowej berlin.de (po niemiecku). Również baza danych Anabin (po niemiecku) oferuje informacje dotyczące oceny zagranicznych świadectw.

Osoby, którym przyznano status uchodźców, są traktowane tak samo jak kandydaci na studia z całego świata. Studia mogą też podjąć osoby posiadające zezwolenie na pobyt na czas trwania postępowania o udzielenie azylu lub osoby posiadające zgodę na pobyt tolerowany. Wiele uniwersytetów współpracuje ze stowarzyszeniem uni-assist e.V., które stworzyło specjalną stronę internetową (po niemiecku) z informacjami skierowanymi do uchodźców. Oprócz tego Administracja Senatu ds. Edukacji, Młodzieży i Nauki przygotowała kartę informacyjną (po niemiecku) dla uchodźców, którzy chcą studiować.

Jak znaleźć miejsce na studiach?

Podczas szukania miejsca na studiach można skorzystać z wyszukiwarki Hochschulnavigator (po niemiecku) dostępnej w ramach tzw. kompasu szkół wyższych. W karcie informacyjnej (po niemiecku) przygotowanej przez Administrację Senatu ds. Edukacji, Młodzieży i Rodziny znajduje się wykaz poradni edukacyjnych we wszystkich berlińskich szkołach wyższych.

Jak sfinansować swoje studia?

Aby sfinansować swoje studia, można ubiegać się o stypendium. Stypendia przyznają, między innymi, fundacje oraz federalne instytucje finansujące rozwój osób uzdolnionych. Informacje dotyczące możliwości wsparcia finansowego przez DAAD zagranicznych studentów, absolwentów, doktorów i wykładowców akademickich oraz ofert innych wybranych organizacji finansujących są zebrane na stronie internetowej DAAD (po niemiecku).

Pod warunkiem spełnienia określonych warunków można się ubiegać o BAföG (stypendium socjalne dla studentów). Należy jednak pamiętać o tym, że nie każdy obcokrajowiec ma prawo do BAföG oraz że BAföG nie jest przyznawane obcokrajowcom na takich samych warunkach jak obywatelom danego kraju. Więcej informacji można znaleźć na stronie Schüler-BAföG (stypendium BAföG dla uczniów); grupy osób kwalifikujące się do wsparcia finansowego są takie same.
Należy również uwzględnić to, że teoretyczne prawo do BAföG prawie zawsze wyklucza osoby zainteresowane z SGB II. Również w tym kontekście warto jest skorzystać z doradztwa.
W przypadku gdy zezwolenie na pobyt zostało wydane do celów podjęcia studiów (§ 16 ustawy o pobycie), z reguły dana osoba nie ma prawa do BAföG, ponieważ wiza zostaje wydana tylko wtedy, gdy osoba ta może pokryć koszty utrzymania z własnych środków (lub na przykład ze środków zapewnionych przez rodziców).

Osoby, które w trakcie studiów chcą też pracować, powinny zwrócić uwagę na dwie kwestie: Dla wielu przedsiębiorstw studiujący pomocnicy są atrakcyjni, ponieważ płacą za nich niższe składki na ubezpieczenie społeczne. Dotyczy to jednak wyłącznie „studenckiej pracy dodatkowej”. Studenci mogą pracować maksymalnie 20 godzin tygodniowo albo tylko podczas wakacji lub ferii zimowych. Jeśli pracują więcej, wówczas nie są uważani za studentów, lecz za pracowników. Wówczas muszą płacić normalne składki na ubezpieczenie społeczne, co dla niektórych pracodawców może być powodem do rezygnacji z ich zatrudniania.
Studenci z państw spoza UE, którzy posiadają zezwolenie na pobyt w celu kształcenia się na studiach (§ 16 ustawy o pobycie, pracy zarobkowej oraz integracji obcokrajowców), muszą zwrócić uwagę na dodatkowe ograniczenie. Mogą wykonywać studencką pracę dodatkową w wymiarze do 20 godzin w tygodniu, ale jeśli chcą pracować więcej (na przykład dodatkowo podczas wakacji lub ferii zimowych), wówczas obowiązuje maksymalny limit wynoszący 120 dni roboczych w roku albo 240 półdniówek. Jeśli chce się pracować jeszcze więcej, należy złożyć wniosek o pozwolenie na dodatkową pracę w Federalnym Urzędzie Pracy. Należy jednak pamiętać o tym, aby praca nie przeszkadzała w nauce.
Innym sposobem na sfinansowanie studiów jest zaciągnięcie kredytu studenckiego. Więcej informacji na ten temat znajduje się w Hochschulkompass (po niemiecku) (tzw. kompasie szkół wyższych).