Nauka języka niemieckiego

Nauczycielka uczy uczniów

Gdzie mogę uczyć się języka niemieckiego?

Osoby, które chcą nauczyć się języka niemieckiego, mogą udać się na kurs językowy. Dostępna w Berlinie oferta kursów języka niemieckiego na różnych poziomach jest bardzo bogata. Tutaj znajduje się wykaz szkół językowych w Berlinie (po niemiecku). Także Instytut Goethego oferuje kursy języka niemieckiego (po niemiecku) – zarówno w Niemczech, jak i w prawie każdym innym kraju.
Z kolei sieć „Deutschkurs für alle!” (po niemiecku) oferuje różne kursy językowe dla uchodźców.
Na stronie internetowej (po niemiecku) Bildungsberatung Berlin można znaleźć porady dotyczące edukacji i kursów językowych.
Wyróżnia się różne poziomy językowe, które są oznaczone formie skrótów, np. A1, B2. Przegląd różnych poziomów językowych określonych w ramach europejskiego systemu opisu kształcenia językowego oraz poszczególnych wymogów językowych znajduje się na stronie internetowej europaeischer-referenzrahmen.de (po niemiecku).

Czy mogę wziąć udział w kursie integracyjnym?

Kurs integracyjny jest kursem języka niemieckiego z częścią uzupełniającą, w ramach której przekazywana jest wiedza na temat historii, kultury i systemu politycznego Niemiec. Ta część nosi nazwę „Orientierungskurs” (kurs orientacyjny).
Kursy integracyjne (po niemiecku) są oferowane przez różne placówki i finansowane przez BAMF. Osoby, którym przysługuje udział w kursie integracyjnym, płacą tylko część kwoty – obecnie 1,95 EUR za godzinę. Prawo do udziału w kursie integracyjnym nabywają osoby, które po raz pierwszy otrzymały zezwolenie na pobyt, wydane do celów podjęcia zatrudnienia albo sprowadzenia członków rodziny, ze względu na uznanie statusu uchodźcy albo przyznanie ochrony uzupełniającej lub do innych określonych celów humanitarnych (§ 23 ust. 2 lub 4, § 25 ust. 4a zdanie 3 lub § 25b ustawy o pobycie, pracy zarobkowej oraz integracji obcokrajowców (Aufenthaltsgesetz)). O udział w kursie integracyjnym mogą wnioskować także osoby, które od dawna mają zezwolenie na pobyt w innym państwie członkowskim UE i tym samym również w Niemczech (§ 38a ustawy o pobycie, pracy zarobkowej oraz integracji obcokrajowców). Prawo do udziału w kursie integracyjnym wygasa rok po wydaniu pierwszego dokumentu pobytowego. Prawa do udziału w kursie integracyjnym nie mają osoby małoletnie i osoby młode uczęszczające do szkoły, a także osoby, w których przypadku stwierdzono znacznie mniejszą potrzebę integracji – przede wszystkim osoby, które już dostatecznie znają język niemiecki (poziom B1).
Osoby, które w ciągu dwóch lat ukończyły kurs integracyjny, mogą wnioskować o zwrot połowy zapłaconej kwoty. Osoby, które w celu utrzymania pobierają świadczenia, o których mowa w II lub XII księdze kodeksu prawa socjalnego (SGB), albo świadczenia przewidziane w ustawie o świadczeniach dla ubiegających się o azyl, mogą zostać w pełni zwolnione z kosztów udziału w kursie integracyjnym.
W finansowanym kursie integracyjnym mogą uczestniczyć także osoby ubiegające się o azyl (po niemiecku), jeśli dostępna jest wystarczająca liczba miejsc oraz o ile osoby te pochodzą z Syrii, Iranu, Iraku, Erytrei lub Somalii, a za postępowanie o udzielenie azylu nie odpowiada żadne inne państwo UE.
Osoby, którym nie przysługuje udział w finansowanym kursie integracyjnym, mogą wybrać kurs integracyjny lub inny podobny kurs oferowany przez wiele szkół językowych; w takim przypadku muszą jednak same pokryć pełny koszt udziału w kursie.

Czy mogę wziąć udział w kursie języka niemieckiego dla osób ubiegających się o azyl?

Osoby, które nie mogą wziąć udziału w finansowanym kursie integracyjnym organizowanym przez Federalny Urząd ds. Migracji i Uchodźców, mogą wybrać inne kursy języka niemieckiego, pod warunkiem że postępowanie o udzielenie azylu nie dobiegło jeszcze końca. Szkoły ludowe (VHS) (po niemiecku) oferują bezpłatne kursy języka niemieckiego we wszystkich dzielnicach Berlina.
Można też wybrać kursy oferowane przez szkoły, uniwersytety, ośrodki kultury, stowarzyszenia i prywatne szkoły językowe. Kursy języka niemieckiego są oferowane w ramach inicjatywy Ich will Deutsch lernen” (po niemiecku) albo Bildungswerk der Wirtschaft in Berlin und Brandenburg” (po niemiecku).

Szkoły ludowe (VHS) organizują kursy języka niemieckiego specjalnie dla rodziców w czasie lekcji dzieci. Takie kursy można wyszukać w wyszukiwarce VHS (po niemiecku).

Jakie są inne możliwości nauki języka niemieckiego?

Oprócz kursów integracyjnych i innych zwykłych kursów języka niemieckiego istnieją także inne możliwości nauki języka niemieckiego.
Podczas kursów alfabetyzacji zarówno osoby, które wychowały się w innym systemie pisma, jak i osoby, które w ogóle nie potrafią czytać ani pisać, stawiają pierwsze kroki w nauce czytania i pisania w języku niemieckim.
Celem wsparcia językowego w kontekście zawodowym jest pomoc w znalezieniu pracy. Osoby szukające pracy korzystają z umiejętności, które zdobyły na przykład na kursie integracyjnym (co najmniej poziom B1). Można wziąć udział w module podstawowym obejmującym 300 godzin lekcji języka niemieckiego, a także w modułach specjalnych, które przygotowują do praktyki zawodowej i mają na celu doskonalenie umiejętności językowych. Dostępne kursy można połączyć ze środkami służącymi integracji zawodowej i promocji zatrudnienia.
Podobny cel mają tak zwane kursy ESF (po niemiecku). One również służą wsparciu językowemu w kontekście zawodowym (zgodnie z § 45a ustawy o pobycie) (po niemiecku) osób, które przybyły do Niemiec. Środki na realizację tego programu pochodzą z Europejskiego Funduszu Społecznego. Oprócz kursów języka niemieckiego oferta ta obejmuje także zajęcia specjalistyczne, na przykład z zakresu sprzedaży lub informatyki.